WO

urlop i czas pracy

Wolne od pracy

Urlop wypoczynkowy / proporcjonalny

Urlop proporcjonalny

Gdy zatrudnienie zaczyna się lub kończy w środku roku, najpierw sprawdź definicję urlopu proporcjonalnego, a potem przejdź do poradników i pojęć towarzyszących.

Hasło: urlop proporcjonalny Hasło: urlop zaległy

Kiedy urlop liczy się proporcjonalnie

Urlop proporcjonalny stosuje się, gdy zatrudnienie zaczyna się lub kończy w trakcie roku albo gdy w ciągu roku zmieniasz pracodawcę. Każdy pracodawca udziela wtedy urlopu w części odpowiadającej okresowi przepracowanemu u niego w danym roku.

Jak go wyliczyć

Wymiar dzieli się proporcjonalnie do przepracowanych miesięcy, a niepełny dzień zaokrągla w górę do pełnego. Jeśli u poprzedniego pracodawcy wykorzystałeś już część urlopu, kolejny udziela odpowiednio mniej — łącznie w roku nie więcej niż pełny roczny wymiar.

Powiązane poradniki

Praktyczne sytuacje i najczęstsze błędy interpretacyjne.

2 czerwca 2026 Urlop wypoczynkowy Poradniki

Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy: kiedy przysługuje i jak go obliczyć (współczynnik 2026 + przykład)

Ekwiwalent za niewykorzystany urlop przysługuje tylko przy zakończeniu pracy. Zobacz, jak go obliczyć krok po kroku ze współczynnikiem urlopowym 2026 i przykładem.

Ekwiwalent przysługuje **wyłącznie** w razie niewykorzystania urlopu z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy (art. 171 § 1 KP). W trakcie zatrudnienia ekwiwalentu się **nie wypłaca** — pracodawca ma udzielić urlopu w naturze.
Czytaj
17 stycznia 2026 Poradniki Urlop wypoczynkowy

Urlop w okresie wypowiedzenia: czy pracodawca może wysłać na urlop, ile dni przysługuje i co z ekwiwalentem (checklista + wzory maili)

W okresie wypowiedzenia pracodawca może jednostronnie udzielić Ci urlopu wypoczynkowego (zaległego i bieżącego w granicach proporcji), a Ty masz obowiązek go wykorzystać. Sprawdź, ile dni urlopu może narzucić, kto wybiera termin, co jeśli masz L4 lub krótki okres wypowiedzenia oraz kiedy zamiast urlopu należy się ekwiwalent. Na końcu masz checklistę i gotowe wzory maili do HR.

W okresie wypowiedzenia pracownik ma obowiązek wykorzystać urlop, jeśli pracodawca mu go udzieli (art. 167¹ Kodeksu pracy).
Czytaj
17 stycznia 2026 Poradniki Urlop wypoczynkowy

Odwołanie z urlopu wypoczynkowego: kiedy pracodawca może, czy musisz wrócić i jak odzyskać koszty (checklista + wzory)

Pracodawca może odwołać pracownika z urlopu tylko w wyjątkowych sytuacjach gdy obecności w pracy wymagają okoliczności nieprzewidziane w chwili rozpoczęcia urlopu. Sprawdź, czy musisz wrócić nawet gdy się nie zgadzasz, jakie koszty pracodawca ma obowiązek zwrócić (bilety, hotel, wycieczka, noclegi awaryjne), jak to udokumentować i pobierz wzory maili.

Pracodawca może odwołać pracownika z urlopu **tylko wtedy**, gdy obecności w pracy wymagają **okoliczności nieprzewidziane** w chwili rozpoczęcia urlopu.
Czytaj

Powiązane pojęcia

Definicje, od których zwykle trzeba zacząć.

Urlop

Urlop wypoczynkowy

Podstawowy coroczny i płatny urlop pracownika na odpoczynek. Co do zasady nie można się go zrzec ani zamienić na pieniądze w trakcie zatrudnienia.

Otwórz hasło
Urlop

Staż urlopowy

Suma okresów zaliczanych do ustalenia wymiaru urlopu. Wlicza się do niego nie tylko pracę, ale także najwyższy ukończony poziom nauki.

Otwórz hasło
Urlop

Urlop zaległy

Niewykorzystana część urlopu wypoczynkowego z poprzedniego roku. Powinna zostać udzielona najpóźniej do 30 września następnego roku, z wyłączeniami przewidzianymi w przepisach.

Otwórz hasło